24مهرماه سال 1322(16 اكتبر 1943 ــ دوران جنگ جهاني دوم) وزيران امورخارجه آمريكا و انگلستان كه با شوروي ايران را در اشغال نظامي داشتند به تهران آمده بودند تا مقدمات نشست سران اين سه كشور را كه درجنگ بر ضد آلمان و ژاپن با هم متحد بودند در پايتخت ايران فراهم سازند و سپس براي تنظيم برنامه مذاكرات به مسكو بروند. تعيين تکليف ايران پس از جنگ، هم از جمله برنامه هاي اين نشست بود.
     مطابق اعترافات دين آچسن وزير امورخارجه پيشين آمريكا كه در كتاب خاطرات او (نوشتاري و اوديويي) منعكس است، اين متحدان درسال 1941 (1320) قرار گذارده بودند كه پس از جنگ، ايران با حفظ تماميت ارضي تا تدوين و تصويب يك قانون اساسي تازه، زير نظر يك هيات امناي!! سه نفره (نمايندگان سه کشور) اداره شود. در اجلاس سران دولتهاي سه گانه در تهران كه از ششم آذر (28 نوامبر 1943) آغاز بكار كرد اين تصميم لغو شد و سران سه دولت در پايان اجلاس خود ضمن اعلاميه اي علاوه بر تماميت ارضي، استقلال و حاكميت ملي ايران را هم تضمين كردند. هنوز از چگونگي اين تحول اطلاع جامعي در دست نيست، ولي روشت است كه ترس روزولت و چرچيل اين بود كه استالين ايران از چنگ هيات امناء خارج سازد، ولي درگيري با دولت ايران باعث بپاخيزي ايرانيان خواهد شد و فرصت كمك رساني به آنان وجود خواهد داشت. اسناد ي که تا کنون منتشره شده است، حكايت از آن دارد كه چون سران سه گانه كه هركدام بر پايه منافع ملي خود نظر جداگانه و متفاوتي در باره آينده ايران مطرح كرده بود و چون حصول توافق آسان نبود و ادامه بحث هم در آن زمان به مصلحت نبود زيرا که جنگ هنوز با شدت ادامه داشت و نتيجه قابل پيش بيني نبود؛ راه ديگري نبود جز اين كه وضعيت سياسي ايران به همان صورتي كه بود (بدون تغيير) باقي بماند. در جريان اين نشست، شاه وقت تنها سه دقيقه با سران سه کشور ملاقات کرده بود آن هم براي گفتن �خير مقدم� . وي از اين ديدار کوتاه استفاده کرده و درخواست کرده بود که چون پدرش پير و بيمار است موافقت شود که از جزيره بد آب و هواي موريس به تبعيدگاه ديگري فرستاده شود که چرچيل پذيرفت و رضا شاه به افريقاي جنوبي منتقل شد که در همانجا در يوهانسبورگ درگذشت.
     مورخان متاخر نوشته اند که بيم از توسعه طلبي استالين سبب شد که سران آمريکا و انگلستان بر تثبيت وضعيت سياسي ايران تاکيد کنند و قانون اساسي به همان صورت باقي بماند.

يادداشتهاي باقي مانده از يك دريانورد يوناني كه بسال 106 ميلادي نگاشته شده و براي نخستين بار در 16 اكتبر سال 1921 به صورت ضميمه يك كتاب اكتشافات جغرافيايي انتشار يافته است در دقت دست كمي از گزارشهاي تنظيمي امروز ندارد. وي در اين يادداشتها نقشه راههاي كشتيراني درياي سرخ و شرق اقيانوس هند و اوضاع جغرافياي انساني، اقتصادي و طبيعي مناطق ساحلي اين آبها را ترسيم و روشن ساخته و از درياي سرخ و حاشيه اقيانوس هند به نام درياي �اريتره� نام برده است. موكا (عدن) را مهمترين بندر اين منطقه خوانده و نوشته است كه جزيره زنگبار مركز عمده تجارت برده سياهپوست و صدور ادويه است. از سومالي به عنوان سرزمين بدون حكومت و قانون نام برده (تقريبا همانند امروز) و حبشي ها را مردماني متمدن و بس آرامش طلب خوانده و نوشته است كه هرچه از آبهاي كم عرض اريتره درجهت جنوب شرقي و جنوب دور شويم رنگ پوست مردم سياهتر. لبهايشان كلفت تر و موهايشان مجعد و كوتاه و طول پاهايشان بلندتر از تنه آنها مي شود كه مردانشان دوندگاني خوب هستند و هيچگاه چوبدستي (نيزه) را از خود دور نمي سازند و ....
     اين دريا نورد يوناني بدون ذكر نام دولت ها نوشته است كه در شرق و غرب درياي مركزي (مديترانه) دو دولت بسيار نيرومند و داراي قانون وجود دارد كه رقيب يكديگر هستند و در صلح نيستند و همين حالت دشمني ميان آنها باعث موازنه در ساير اقليم ها شده است و در جاهاي ديگر جز منازعات قبيله اي (داخلي) كسي را با كسي كاري نيست و در عين حال همه از اين دو دولت مي ترسند.
     به احتمال زياد دو دولت نيرومند مورد اشاره اين دريا نورد، ايران و روم بوده اند.
    

�چائو ته او� ژنرال ياغي چين با واحد مسلح خود براي اين كه مجبور نشود به روي سربازان چيني مامور دستگيري اش تيغ بكشد راه جنوب را در پيش گرفت و در نيمه اكتبر سال 208 پيش از ميلاد از رود سرخ گذشت و در جنوب آن مستقر شد و نام اين سرزمين را �نام ويت� گذارد و در آنجا دولتي به رياست خود تاسيس كرد.
     دولت چين از تعقيب اين ژنرال و جانشينان او دست نكشيد و اين كار به صورت يك برنامه دائمي اين دولت در آمد و پس از 328 سال بالاخره موفق شد تمامي ويتنام را تصرف كند.
     دولت چين، نخست نام �نام ويت� را به �جيائم چي� و سپس �جيائو چان� تغيير داد و اين كشور به صورت يك ايالت چين در آمد. دولت چين سپس هزاران كشاورز و صنعتگر چيني را به اين منطقه كوچ داد كه پس از گذشت 19 قرن هنوز خودرا چينيان ويتنامي معرفي مي كنند و زبان چيني را از ياد نبرده اند و گروهي از آنان اينك در محله چولان شهر هوشي مين (سايگون سابق) زندگي مي كنند.
     چينيان ساكن ويتنام بعدا اين سرزمين را �آنام� يعني �جنوب آرام� ناميدند. پس از افتادن حكومت به دست غير چينيان، نام اين كشور به همان اسمي كه ژنرال �چائو ته او� داده بود باز گردانده شد، منتها با توجه به دستور زبان بومي: �ويت نام�.

16 اكتبر سال 1793 ماري آنتوانت (تصوير مقابل) همسر لويي شانزدهم پادشاه سابق فرانسه و خواهر امپراتور اتريش كه در دادگاه انقلاب فرانسه به اعدام محكوم شده بود در ملاء عام در ميداني در پاريس با گيوتين گردن زده شد. اين دستگاه به ابتكار يك پزشك فرانسوي به نام دكتر گيوتين ساخته شده بود تا محكومان هنگام اعدام احساس درد نكنند. لويي 16 پادشاه فرانسه و شوهر ماري آنتوانت 21 ژانويه همين سال (9 ماه پيش از آن) در ملاء عام باگيوتين اعدام شده بود.
     اعدام ماري آنتوانت از لحظه روي كار آمدن افراطيون ازجمله روبسپير در 27 اوت همين (1793) قابل پيش بيني بود. ماري آنتوانت به عنوان شريك جرائم شوهرش و نيز كمك به گسترش فرهنگ لهو و لعب و اسراف ازبيت المال و خيانت به فرانسويان با درخواست لشكركشي به فرانسه از برادرش محاكمه شده بود.

راهپيمايي طولاني (8 هزار كيلومتري) كمونيست هاي مسلح چين كه در محاصره نيروهاي دولتي جمهوري چين قرار گرفته بودند به سوي شمال اين كشور، شانزدهم اکتبر 1934 آغاز شد كه ضمن راه، مائو را به دبير كلي حزب برگزيدند.
     اين راهپيمايي يك سال و چهار روز طول كشيد و ضمن آن هفتاد هزار تن از چريكهاي كمونيست جان سپردند. پس از استقرار درايالت �شانشي� و نزديك بودن به مرز شوروي موفق به دريافت كمك از اين دولت و دست زدن به ضد حمله شدند و اول اكتبر 1949 تاسيس جمهوري توده اي چين را اعلام داشتند كه مي رود ظرف ده سال آينده ابرقدرت اول جهان شود.

شانزدهم اکتبر سال 1946، نه تن از ده محكوم دادگاه فاتحان جنگ جهاني دوم، از جمله فون ريبنترپ وزير امورخارجه دولت هيتلر در محوطه زندان نورنبرگ به دار آويخته شدند. هرمان گورينگ دهمين محكوم، شب پيش از اعدام با خوردن سيانور خودكشي كرده بود.
     پس از گذشت دهها سال از آن زمان هنوز روشن نشده است كه وي چگونه اين سيانور را به دست آورده بود. همه محكوم شدگان از دستياران نزديك هيتلر بودند كه خود او هم در جريان تصرف شهر برلن به دست ارتش شوروي خودكشي كرده بود.
    محكومان با گامهاي استوار به سوي چوبه دار رفتند و يكي از آنان هنگام انداختن طناب دار به گردنش فرياد درود بر هيتلر كشيد.

16 اكتبر سال 1964 در سالروز آغاز راهپيمايي طولاني، چين دندان اتمي در آورد و اينك ازلحاظ تعداد سلاحهاي هسته اي در رديف سوم است.هنوز به درستي روشن نيست كه ازميان روسيه و آمريكا، كداميك اسلحه اتمي بيشتري دارد تا دارندگان رديف اول ودوم مشخص شوند.
    دولت جمهوري توده اي چين در اين روز ضمن اعلام آزمايش نخستين بمب اتمي خود تاكيد كرد كه نخستين كشوري نخواهد بود كه به استفاده از سلاح اتمي دست بزند. در اين اعلاميه آمده بود كه دولت چين تنها به منظور دفاع از چينيان در برابر هرگونه حمله خارجي اقدام به ساختن بمب اتمي كرد.
     به اظهار مقامهاي چيني، لازم بود كه اين سلاح از انحصار خارج شود.

1758:   نواه (نوح) وبستر واژه شناس معروف و مولف فرهنگ واژه هاي زبان انگليسي (عكس مقابل) به دنيا آمد. وي نخستين مولف واژه نامه انگليسي �وبستر� است كه منظما از سوي بنياد �وبستر� تكميل و تجديد چاپ مي شوند.

1775:   در جريان جنگ استقلال، شهر پورتلند حاكم نشين ايالت �مين� آمريكا توسط ناوگان انگلستان گلوله باران و ويران شد. اين شهر كه در سال 1632 توسط مهاجران انگليسي در همسايگي شهرك �وامپانوآگ� محل سكونت بوميان ماچيگون (اصطلاحا سرخپوستان!) ساخته شده بود در سال 1773 مورد حمله اين بوميان قرار گرفته و آسيب ديده بود.

1859:   جان براون امريكايي كه برده ساختن انسان را عملي بر ضد خدا مي دانست و به منظور آزاد ساختن سياهپوستان آمريكايي از قيد بردگي دست به قيام مسلحانه زده بود در اين روز با پيروان و پسرانش زرادخانه ارتش امريكا در هارپر فري را متصرف شد. وي بعدا دستگير و اعدام شد. بر خلاف تصور قبلي او، هيچ سياهپوستي به قيام وي نپيوست!

1912:   نخستين تمرين بمباران با هواپيما انجام شد و بمبي از داخل هواپيماي در حال پرواز فرو افكنده شد كه دورتر از محل تعيين شده بر زمين اصابت كرد و معلوم شد كه بايد �هدف� را قبلا بر پايه فرمول �سهمي� در رياضيات تعيين كنند زيرا كه بمب پس از فروافكنده شدن تحت تاثير دو نيروي متفاوت جاذبه زمين و وزن خود و نيز سرعت هواپيما قرار دارد.

1951:   لياقت علي خان نخست وزير وقت پاكستان كه در ايجاد اين كشور مركب از مسلمانان هندوستان سهم بسزايي داشت و پس از درگذشت محمدعلي جناح رهبري حزب مسلم ليگ را به دست گرفته بود، در يك اجتماع اين حزب در راولپندي به دست يك مسلمان متعصب به نام �سعد اكبر� هدف دو گلوله قرار گرفت و كشته شد. لياقت علي خان متولد هند و فارغ التحصيل دانشگاه آكسفورد انگلستان بود.

1962:   بحران موشكي كوبا كه جهان را در لبه يك جنگ اتمي قرار داده بود از اين روز آغاز شد.

1968:   در پي ممنوع الورود شدن دكتر �والتر رادني� به جامائيكا، مورخي كه چند كتاب درباره بردگي سياهپوستان در قاره آمريكا نوشته بود، سياهپوستان آن جزيره دست به اعتراض زدند و شهر كينگستون را آتش زدند.

19 مهر ماه سال 1305 در تهران اعلام شد كه از دهم آبان همان سال (خورشيدي1305) قانون نظام وظيفه اجباري به اجرا درمي آيد و پسران 18 ساله به بالاي ايراني مشمول خدمت سربازي هستند كه اين خدمت دو سال طول خواهد كشيد. هنگام طرح اين قانون كه خواست رضا شاه بود در مجلس، برخي از روحانيون وقت با آن مخالفت كرده بودند. اجباري و عمومي شدن خدمت سربازي از افكار «كلازويتس» فرضيه پرداز نظامي آلمان است كه افكار خود را در نيمه اول قرن 19 منتشر ساخت و اين قسمت را «عمومي شدن دفاع از وطن» عنوان گذارد. در حال حاضر تنها چند كشورهستند از جمله آمريكا كه خدمت وظيفه عمومي ندارند و نظاميانشان استخدامي (پيماني) هستند كه پس از انجام پيمان، در صورت تمايل در شمار نيروي ذخيره قرار مي گيرند و هنگام نياز احضار و فعال (اكتيو) مي شوند.
    كلازويتس ابراز عقيده كرده است كه مردم يك كشور بايد از طريق خدمت وظيفه (اجباري، بدون اغماض و تبعيض) با فنون رزم آشنا شوند تا در صورتي كه خطري ميهن آنان را تهديد كند جملگي و بدون نياز به آموزش وقتگير در كوتاهترين زمان آماده دفاع باشند. اين اصل نيز از كلازويتس است: جنگ دنباله سياست (ديپلماسي) است، به طريقي ديگر.

دور دوم جنگ بوئرها با انگلستان از 11 اكتبر سال 1899 آغاز شد. «بوئر» در لغت به معناي كشاورز است كه مهاجرين هلندي مستقر در آفريقاي جنوبي را هم كه عمدتا كشاورز بودند «بوئر» خوانده اند. نياكان اين جماعت به دليل كالونيست بودن (شاخه اي از مذهب پروتستان) ، فشارهاي وارده را تحمل نكرده و از اروپا به آفريقاي جنوبي مهاجرت كرده بودند كه پس از تصرف منطقه كيپ (دماغه اميد نيك) توسط انگلستان به نقاط شرقي و شمالي رفته و دو جمهوري تازه براي خود ايجاد كرده بودند. در ميان اين مهاجران، گروهي كالونيست آلماني و فرانسوي هم ديده مي شدند. اين مهاجران قديمي چون انگليسي ها را همه جا در تعقيب خود ديده بودند يرانجام دست به مقاومت مسلحانه زده بودند. اين مقاومت هنگامي در سطحي وسيع آغاز شد كه انگليسي ها جمهوري ترانسوال آنها را ضميمه ايالت «كيپ» كرد. جنگ از 16 دسامبر 1880 آغاز شد. در دور اول جنگ، انگليسي ها شكست خوردند و فرمانده آنان ژنرال «كالي» نيز كشته شد. ويليام گلدستون نخست وزير وقت انگلستان كه چنين ديد و به واقعيت پي برد، از در سازش وارد شد و خود مختاري ترانسوال را بپذيرفت.
    پس از كشف طلا در ترانسوال، هزاران انگليسي براي كار در معادن وارد اين منطقه شدند و شهر يوهانسبورگ يك روزه ساخته شد و ....
     بوئرها كه چنين ديدند بر كارگران غير بومي و شركت هاي انگليسي استخراج طلا، ماليات سنگين بستند و تازه واردين را از شركت در انتخابات و كسب مقام دولتي در آن منطقه محروم كردند. اين وضعيت، باعث اعتراض معدنداران شد و به وزارت مستعمرات در لندن شكايت بردند. اين وزارت به دولت محلي بوئرها اولتيماتوم داد كه به آن توجه نشد. به دستور لندن نيروي نظامي انگلستان مستقر در «كيپ» وارد عمل شد و دور دوم جنگ از يازدهم اكتبر 1899 آغاز گرديد و هر حمله نظامي انگليسي ها به شكست انجاميد. اين بار بوئرها از شيوه جنگ گريلايي استفاده مي كردند، لباس غير نظامي مي پوشيدند و از كمينگاه حمله مي بردند. همچنين، اين بار دولت هاي اروپايي متخاصم با انگلستان به ويژه آلمان به بوئر اسلحه برتر و آموزش نظامي مي دادند، به گونه اي كه تا آخرين ماههاي اين جنگ 29 ماهه از نيروي 250 هزار نفري انگلستان كار موثري برنيامد. انگلستان بهترين سربازان و ژنرالهاي خود از جمله ژنرال كيچنر، ژنرال كمپ ، ككويچ و رابرتز را به جنگ بوئرها فرستاده بود. جنگ در 31 ماه 1902 با امضاد پيمان ورينيگينگ پايان يافت. دولت انگلستان طبق اين پيمان 3 ميليون پاوند به بوئر ها داد، خود مختاري آنان را برسميت شناخت و قول داد كه بعدا اجازه دهد جمهوري فدرال آفريقاي جنوبي را تشكيل دهند و به اين وعده هاي خود هم عمل كرد.
     اين جنگها اختلاف سفيد و سياه را در آفريقاي جنوبي افزايش داد زيرا در طول جنگ، انگليسي ها سعي كرده بودند از سياهپوستان محلي بر ضد بوئرها استفاده كنند. سرانجام بوئرها (افريكانرها) با محروم كردن اكثريت سياهپوست، حكومت اقليت ايجاد كردند كه تا آخرين دهه قرن بيستم ادامه داشت. دولت اقليت سفيد پوست چون نگران احتمال مداخله نظامي قدرتها به سود سياهان بود، سلاح پيشرفته از جمله بمب اتمي نيز براي خود توليد كرده بود و ....
     نتايج ديگر اين جنگها، روي كار آمدن حزب ليبرال در انگلستان، ايجاد جنبش مشت زنان در چين، روشن شدن مردم مستعمرات كه افسانه قدرت نظامي انگلستان پوچ بوده و در برابر اراده مردم هيچ است و ايجاد جنبش هاي استقلال طلبي، و نيز گسترش احساسات ضد انگليسي در اروپا شد كه جزئيات اخبار مربوط به جنگهاي بوئر را در روزنامه هايشان مي خواندند.

درتاريخ مجارستان، دو رويداد شبيه به هم به فاصله 107 سال از يكديگر روي داده است كه بر عقيده «فلسفه تاريخ» صحه مي گذارد. هر دو واقعه در اكتبر روي داد. 11 اكتبر درهر دو واقعه روز تعيين كننده بود و دو قيام مجارها، هر دو توسط روسيه سركوب شد.
    نخستين واقعه، در اكتبر سال 1849 روي داد. در آن زمان، مجارستان جزئي از قلمرو امپراتوري اتريش بود، و اتريش گرفتار يك انقلاب داخلي. درآن زمان، يك روشنفكر مجارستاني به نام «لايوس كوسوت» كه خواهان استقلال وطنش از اتريش و برقراري يك حكومت پارلماني درآنجا بود دست به قيام زد، و مردم هم از او پشتيباني كردند. اتريش كه به دليل عصيان داخلي قادر به اعزام نيروي اضافي به مجارستان نبود از تزار روسيه كمك خواست و ارتش روسيه وارد مجارستان شد و اين كشور را به خاك وخون كشيد، و قيام ملي آن را سركوب كرد و سلطه اتريش ادامه يافت.
     107 سال بعد دراكتبر سال 1956، هنگامي كه غرب گرفتار وقايع آبراه سوئز و جنگ مشترك انگلستان، فرانسه و اسرائيل بر ضد مصر بود، ارتش مسكو به مجارستان نيروي تقويتي فرستاد و قيام ملي مجارها را كه رهبر آن ناجي (ناگي) بود به همان ترتيب اكتبر سال 1849 سركوب كرد و حكومت را به «كادار» مخالف رديف اول «ناگي» سپرد. ناگي نيز يك سوسياليست بود منتهي سوسياليستي ملايم و ملي گرا. با شكست قيام مجارها در سال 1956، اين كشور تا اواخر دهه 1980 كه بلوك شرق منحل شد همچنان از اعضاي اين بلوك بود.

يازدهم اكتبر در سال 1947، دولت آمريكا با صدور اعلاميه اي از طرح تقسيم فلسطين حمايت كرد كه روز بعد كنسولگري آن كشور در بيت المقدس منفجر شد.
    سازمان ملل هم ماه بعد ( 29 نوامبر 1947) طرح تقسيم فلسطين به دو كشور عرب و اسرائيلي را تصويب كرد ، ولي اين مسئله هنوز حل نشده و در خم اولين كوچه است و....
    

11 اكتبر سال 1968، ارتش پاناما كه «گارد ملي» خوانده مي شود با يك كودتاي بدون خونريزي به حكومت «آرياس Arias» رئيس جمهوري اين كشور پايان داد و اعلام كرد كه ادامه حكومت آرياس به بسط فساد اداري و در نتيجه، يك قيام خونين منجر مي شد كه ارتش پيشدستي كرد و او و همه مقامهايي را كه منصوب كرده بود بركنار كرد.
    در اين اعلاميه ارتش پاناما اعلام كرد كه همه انتصابات آرياس بر اساس رابطه وبا هدف سرقت اموال عمومي بود نه ضابطه، و بركنارشدگان تا رسيدگي به سوءاستفاده هايشان درزندان باقي خواهند ماند.
    درهمين اعلاميه تاكيد شده بود كه يك شوراي نظامي به رياست سرتيپ ‍‍‍ «عمر تريخوس» به مدت يك سال حكومت را به دست خواهد گرفت و سپس آن را پس از انجام انتخابات عمومي به غير نظاميان خواهد سپرد. تريخوس شهرت به دوستي با آمريكا داشت و رسانه هاي اين كشور اين اقدام را «انقلاب مردم پاناما» عنوان داده اند، ولي تاريخ نگاران «كودتاي نظامي» درج كرده اند. يك سال بعد، مردم پاناما، چون از انتخابات خبري نشد، صداي اعتراض خود را بلند كردند و دو ماه بعد يعني در 16 دسامبر سال 1969، ملاقات تريخوس با راكلفر فرماندار ايالت نيويورك بهانه به سرهنگ «راميرو سيلورا» عضو شوراي نظامي پاناما داد تا تريخوس را كارگزار آمريكا بخواند و او را در اثناي ديدار از مكزيك بر كنار كند و اعلام دارد كه تريخوس در تقسيم مقامات دولتي ميان دوستان و اقوام خود و دادن امتيازها به آنها فراتراز آرياس رفته است. اما تريخوس بدون ترس از سرهنگ سيلورا به پاناما بازگشت و سيلورا بركنار شد.
    آمريكا از دهه دوم قرن بيستم در پاناما پايگاه نظامي دارد كه در آن زمان يك سپاه در آن مستقر بود. همين سپاه بود كه چند سال بعد « نوريه گا » رئيس كشور پاناما را در پي يك جنگ خونين دستگير كرد و براي محاكمه به آمريكا فرستاد كه به 40 سال زندان محكوم شد. در نخستين انتخابات رياست جمهوري پاناما در 11 اكتبر سال 1978، يك سال پيش از اقامت به حالت تبعيد شاه در آنجا صورت گرفت و «رويو» برنده شد ، ولي باز تريخوس و بعد از او نوريه گا همه كاره كشور بودند

1737:   يك زلزله شديد شهر كلكته هند را ويران و 300 هزار تن را كشت.

1865:   شورش سياهپوستان جامائيكا (در آن زمان مستعمره انگلستان) بر ضد فقر، تبعيض و بي عدالتي به رهبري يك روحاني مسيحي به نام «پال بوگل» آغاز شد. دولت لندن چون ادامه اين وضعيت را تهديدي براي منافع جهاني خود يافت دستور دستگيري و اعدام بوگل را صادر كرد و متعاقب آن، بوگل دستگيرد و به دار كشيده شد و عصيان سركوب گرديد.

1906:   شوراي آموزش و پرورش شهر سانفرانسيسكو تصويب كرد كه كودكان ژاپني مقيم اين شهر بايد در مدارس جداگانه تحصيل كنند. اين اقدام موجب اعتراض دولت ژاپن شد و ميان دو دولت آمريكا و ژاپن يك كدورت طولاني به وجود آمد. دولت آمريكا استدلال مي كرد كه به دليل فدراليستي بودن نظام حكومتي آمريكا نمي تواند دستور لغو تصميم شوراي منطقه را بدهد و تنها كاري كه ازدستش بر مي آيد دادن تذكر دوستانه و يا تسليم دادخواست به دادگاه فدرال برضد شوراي آموزش سانفرانسيسكو است كه اين استدلال، دولت ژاپن را كه نظام حكومتي اش مركزي است و قدرت و اختيارات در توكيو متمركز است قانع نمي كرد.

1923:   ارزش برابري پول آلمان به قدري كاهش يافت كه هر 4 ميليارد مارك برابر يك دلار ارزش داشت و ادامه همين وضعيت با عث روي كار آمدن هيتلر شد.

1939:   روزولت رئيس جمهور وقت آمريكا نامه انتشتين را كه در آن به دولت آمريكا اصرار و تاكيد كرده بود كه بمب اتمي بسازد زيرا كه اين كار شدني است و هيتلر در حال تلاش براي توليد آن است دريافت كرد كه نتيجه اش تصويب «پروژه منهتن» به رياست فني دكتر رابرت اوپنهايمر فيزيكدان بود كه مديريت كل آن مجموعه را ژنرال «لسلي گرو» برعهده داشت. انشتين كه يهودي بود از ترس آزار احتمالي ماموران هيتلر، از آلمان فرار و به آمريكا پناهنده شده بود و در دانشگاه پرينستون اين كشور تدريس مي كرد.

1950:   اف سي سي (كميسيون مستقل ارتباطات آمريكا) پروانه تاسيس نخستين فرستنده تلويزيون رنگي را در اين كشور به نام كمپاني رسانه اي «سي بي اس» صادر كرد.

1986:   مذاكرات ريگان و گورباچف درباره محدود ساختن حجم سلاحهاي هسته اي در اروپا، در شهر ريكياويك پايتخت كشور ايسلند آغاز شد. اين تنها دور مذاكراتي بود كه گورباچف در آن كوتاه نيامد و به آمريكا امتياز نداد، ولي بعدا ....